หุนคืออะไร..?

FACTORIPRO · MEASUREMENT KNOWLEDGE

“หุน” คืออะไร? แล้วหุนมาจากไหน?

เวลาได้ยินช่างพูดว่า เหล็ก 2 หุน, น็อต 3 หุน หรือเพลา 4 หุน จริง ๆ แล้วกำลังพูดถึงการแบ่งขนาด 1 นิ้วออกเป็น 8 ส่วน

HUN INCH 1/8" MEASUREMENT
Q · MEASUREMENT

“หุนคืออะไร..? หุนมาจากไหน”

SHORT ANSWER 1 นิ้ว = 8 หุน
1 หุน = 1/8 นิ้ว

คำตอบจากโพสต์ต้นทาง

A1

หุนมาจากหน่วยวัดแบบนิ้ว โดย 1 นิ้วแบ่งเป็น 8 หุน เช่น 1/8 นิ้ว = 1 หุน, 1/4 นิ้ว = 2 หุน, 3/8 นิ้ว = 3 หุน และในงานที่ละเอียดกว่านั้น มีการเรียกค่าหนึ่งในพันนิ้วว่า “เทา”

A2

หุนมาจากนิ้ว โดยนำ 1 นิ้วมาแบ่งออกเป็น 8 ส่วน

1" = 8 หุน
1 หุน = 1/8"

เครื่องหมาย " หมายถึงนิ้ว ดังนั้นเมื่อแบ่งความยาว 1 นิ้วออกเป็น 8 ส่วนเท่า ๆ กัน แต่ละส่วนก็คือ 1/8 นิ้ว ซึ่งในภาษาช่างไทยนิยมเรียกว่า “1 หุน”

1 ถึง 8 หุน เท่ากับกี่นิ้ว?

ถ้าจำหลักว่า 1 นิ้วมี 8 หุน การแปลงขนาดก็จะง่ายขึ้นทันที

01 HUN 1 หุน 1/8" · 3.175 mm
02 HUN 2 หุน 1/4" · 6.35 mm
03 HUN 3 หุน 3/8" · 9.525 mm
04 HUN 4 หุน 1/2" · 12.7 mm
05 HUN 5 หุน 5/8" · 15.875 mm
06 HUN 6 หุน 3/4" · 19.05 mm
07 HUN 7 หุน 7/8" · 22.225 mm
08 HUN 8 หุน 1" · 25.4 mm

ลองนึกว่า 1 นิ้วถูกหั่นเป็น 8 ชิ้น

1 หุน
2 หุน
3 หุน
4 หุน
5 หุน
6 หุน
7 หุน
8 หุน

ครึ่งหนึ่งของ 1 นิ้วจึงเท่ากับ 4 หุน หรือ 1/2 นิ้ว และเมื่อครบ 8 หุนก็เท่ากับ 1 นิ้วพอดี

แล้ว “เทา” ที่ช่างพูดกันคืออะไร?

1 INCH

1.000"

หนึ่งนิ้วเต็ม เมื่อต้องการระบุละเอียดกว่านี้ งานเครื่องกลมักใช้เลขทศนิยมของนิ้ว

1 THOU

0.001"

หนึ่งในพันของหนึ่งนิ้ว ในภาษาช่างอาจได้ยินเรียก “หนึ่งเทา”

2 THOU

0.002"

สองในพันนิ้ว ดังนั้นถ้าขนาดพื้นฐานคือ 1 นิ้ว แล้วเพิ่มอีก 2 เทา จะได้ 1.002 นิ้ว

“เพลา 1 นิ้ว 2 เทา” หมายถึงเท่าไร?

1.000" + 0.002" = 1.002"

เมื่อช่างพูดว่า “1 นิ้ว 2 เทา” ในบริบทนี้หมายถึง ขนาด 1 นิ้ว บวกเพิ่มอีก 0.002 นิ้ว จึงได้ขนาดรวม 1.002 นิ้ว

TERMINOLOGY NOTE

“เทา” เป็นศัพท์ช่าง ไม่ควรสับสนกับ “หุน”

หุน ใช้เรียกการแบ่ง 1 นิ้วออกเป็น 8 ส่วน ดังนั้น 1 หุน = 1/8 นิ้ว

ส่วนคำที่ช่างออกเสียงว่า “เทา” โดยทั่วไปสื่อถึง thou หรือหนึ่งในพันนิ้ว (0.001") ซึ่งใช้เมื่อต้องการสื่อขนาดที่ละเอียดกว่าการเรียกเป็นหุนมาก

ในแบบงาน เอกสารสเปก หรืองานที่ต้องการความชัดเจน ควรระบุค่าจริงเป็นนิ้วหรือมิลลิเมตร เพื่อลดความคลาดเคลื่อนจากศัพท์เรียกในหน้างาน

FACTORIPRO SUMMARY

จำง่าย ๆ 8 หุน = 1 นิ้ว

“หุน” เป็นคำที่ใช้กันแพร่หลายในงานช่างไทย สำหรับเรียกขนาดที่อ้างอิงจากเศษส่วนของนิ้ว

1 หุน = 1/8 นิ้ว
2 หุน = 1/4 นิ้ว
4 หุน = 1/2 นิ้ว
8 หุน = 1 นิ้ว


ถ้าต้องการละเอียดถึงระดับหนึ่งในพันนิ้ว จะพบการใช้คำว่า thou หรือ “เทา” ในภาษาช่าง เช่น 2 เทา = 0.002 นิ้ว และ 1 นิ้ว 2 เทา = 1.002 นิ้ว

ขอขอบคุณแหล่งข้อมูลดี ๆ จาก Facebook : Bancha Lomthaisong
Visitors: 96,301